مرجع رتبهبندی شرکتها چه نهادی است؟
- Shojaei
- یادداشت پژوهشی ارزیابی
صادق رئیسیکیا حقوقدان در گفتگو با پایگاه خبری اتاق ایران تلاش کرده است به این سوال از منظر حقوقی پاسخ دهد که خلاصه موارد در ادامه میاید:
- رتبهبندیها مدلهای متفاوتی دارند، جامعترین آن مدل رتبهبندی کسبوکار است که به غیر از ابعاد مالی به ابعاد دیگر هم میپردازد؛ مانند میزان مسئولیتپذیری اجتماعی بنگاهها، تخصص مدیران در ابعاد مدیریتی و فنی و... که مورد ارزیابی قرار میگیرند. افزون بر این، امروزه مسائلی مانند اینکه فعالیت آن بنگاه چه اثری بر محیطزیست دارد هم در مدلهای جامع صنعت رتبهبندی موردتوجه قرار میگیرد.
- هماکنون در بیش از 15 یا 16 مورد از قوانین به صورت پراکنده به رتبهبندی اشاره شده است. در آخرین گامها و در اصلاح قانون حداکثر استفاده از توان تولید داخلی اولین گام حرفهای شدن صنعت رتبهبندی در ایران برداشته شده و رتبهبندی در صلاحیت اشخاص ذیصلاح غیردولتی قرار گرفته است.
- این عدم ورود دولت به بحث رتبهبندی فارغ از قانون برنامه و بودجه است که به دولت اجازه میدهد پیمانکاران طرف قرارداد خود را مورد طبقهبندی و احراز صلاحیت قرار دهد. در واقع این عمل رتبهبندی نیست هر چند به رتبهبندی معروف شده است اما ماهیت آن ماهیت احراز صلاحیت است. این نوع از احراز صلاحیت کاربرد داخلی در درون مجموعه دولت دارد.
- در کشورهای توسعه یافته دنیا نیز دولتها وارد فضای رتبهبندی نشدهاند.
- بنابر قانون حداکثر استفاده از توان تولید داخلی دولت صلاحیتی برای انجام رتبهبندی کسب و کار ندارد و این کار در حیطه وظایف اشخاص ذیصلاح غیردولتی است. در متن قانون از اتاق بازرگانی ایران و سازمانهای نظام مهندسی به عنوان دو مرجع ذیصلاح متولی رتبهبندی نام برده شده است.
- طبق پیشبینی قانون رتبهبندی تحت نظارت سازمان بورس، در حوزه رتبهبندی اوراق قرضه و اوراق مالی فعالیت میکنند و صلاحیت انجام رتبهبندی فراتر از حیطه اوراق قرضه و مالی را ندارند مگر این که از نهادهای ذیصلاحی چون اتاق بازرگانی مجوز رتبهبندی دریافت کرده باشند.
- مطابق قانون دستگاههای اجرایی موظفند که برای رتبهبندی جامع کسب و کار تنها اشخاص غیردولتی ذیصلاح را به رسمیت بشناسند. این اشخاص مطابق قانون، اتاق بازرگانی ایران، سازمان نظام مهندسی و دیگر اشخاصی که باید در آییننامه اجرایی فهرست آنها مشخص شود، میباشند.
- ارائه خدمات رتبهبندی کسب و کار از طرف شرکتهای رتبهبندی زیر مجموعه سازمان بورس علاوه بر تخلف دربردارنده مفسده و مسئله نیزخواهد بود.
متن کامل مصاحبه در پایگاه خبری اتاق ایران در دسترس خواهد بود.
